Жаңа оқу жылы – жаңа формат пен тың серпін. Қазақстан Республикасы Оқу-ағарту министрлігінің 2025 жылғы 22 тамыздағы №3-05-4/5704-И-хат тапсырмасына сәйкес, еліміздің барлық білім беру ұйымдарында оқу-тәрбие процесіне дене шынықтыруға арналған қысқа жаттығулар енгізілуде. Бұл бастама – оқушылардың физикалық белсенділігін арттырып, психоэмоционалдық жай-күйін жақсартуға бағытталған жүйелі шара.
Осыған орай, үшінші мегаполис – Шымкент қалалық білім басқармасына қарасты мектептерде 2025 жылғы 1 қыркүйектен бастап оқу күні қысқа, 3 минуттық дене жаттығуларымен басталуда. Ал 9 қыркүйектен бастап, бұл бастама әр аптаның сейсенбісінде тұрақты түрде өткізіледі. Жаттығу музыкалық сүйемелдеумен, ритм мен көңіл күйді үйлестіретін арнайы контент арқылы жүзеге асырылуда.
Негізгі мақсаттар:
- Оқушылардың күнді сергек бастауына, белсенді болуына ықпал ету;
- Сабаққа деген мотивацияны арттыру, зейінді шоғырландыру;
- Қимыл-қозғалыс дағдыларын дамыту, дұрыс қалыптастыру;
- Стресс деңгейін төмендетіп, эмоционалдық тұрақтылықты қолдау.
Қысқа жаттығулар оқушылардың жас ерекшеліктері мен физикалық мүмкіндіктеріне бейімделіп жасалған. Жаттығу құрылымы қарапайым аэробикалық қозғалыстар, буын мен бұлшық етті сергітетін элементтер, тыныс алу жаттығуларынан тұрады. Бұл әдістеме нейропсихология, биомеханика және мотивациялық педагогика негіздеріне сүйенеді.
Ғылыми тұрғыдан дәлелденгендей, таңертеңгі физикалық белсенділік:
- Ми жұмысының белсенділігін 20–25%-ға арттырады;
- Оқу материалын қабылдау мен есте сақтау қабілетін күшейтеді;
- Әлеуметтік бейімделуді жақсартады;
- Тәртіп пен өзін-өзі басқару дағдыларын қалыптастырады.
Шымкент мектептерінде бұл бастаманың іске асырылуы цифрлық контентпен және мультимедиалық сүйемелдеумен үйлестірілген. Әр мектеп жаттығуды LED-экрандар, интерактивті тақталар немесе аудиожүйелер арқылы іске қосып, білім алушыларға визуалды және аудиалды мотивация ұсынады. Мұндай тәсіл балалардың қызығушылығын оятып, «активті мектеп» моделіне көшудің алғашқы қадамы болып отыр.
Сонымен қатар, бұл тәжірибе инклюзивті білім беру талаптарына сай, барлық санаттағы оқушылардың қатысуын қамтамасыз етеді. Қысқа жаттығулар — универсалды дизайнға сәйкес әзірленіп, физикалық мүмкіндігі шектеулі балалардың да белсенді қатысуына мүмкіндік береді.
Шымкент қаласы — инновациялық білім берудің аймақтық драйвері ретінде бұл тәжірибені сапалы іске асырып қана қоймай, денсаулық пен білімнің үйлесіміне негізделген жаңа форматтарды жүйелі енгізуде. Бұл – гибридті білім беру, цифрлық педагогика және әлеуметтік-эмоционалдық оқытудың нақты интеграциясы.
