Соңғы жылдары есірткі заттарын «жасырын орындарға қалдыру» (закладка) арқылы тарату фактілері жиілеп отыр. Осыған байланысты әрбір азамат мұндай жағдайларда қалай дұрыс және қауіпсіз әрекет ету керектігін білуі маңызды.
Жалпы қағидалар
Кез келген жағдайда ең бастысы — жеке қауіпсіздік.
Қатаң түрде тыйым салынады:
- күмәнді заттарға қол тигізуге;
- оларды ашуға немесе орнын ауыстыруға;
- күдікті тұлғаларды өз бетінше ұстауға.
Барлық әрекеттер Қазақстан Республикасының қолданыстағы заңнамасына сәйкес жүзеге асырылуы тиіс.
Есірткі «закладкасын» анықтаған кездегі әрекеттер
Егер күмәнді зат анықталған жағдайда келесі алгоритмді ұстану қажет:
- Затқа қол тигізбеңіз.
- Орналасқан жерін белгілеңіз — фото/видео түсіріп, нақты координаттарды немесе жақын маңдағы бағдарларды анықтаңыз.
- Дереу 102 нөміріне хабарласыңыз.
- Операторға келесі мәліметтерді нақты жеткізіңіз:
- нақты мекенжайы;
- бағдарлар;
- заттың сипаттамасы;
- анықталған уақыты.
- Мүмкіндік болса, қауіпсіз арақашықтықта бақылау жасаңыз.
- Әрі қарай тек полиция қызметкерлерінің нұсқауына сәйкес әрекет етіңіз.
Есірткі таратушыны (закладчикті) анықтаған кездегі әрекеттер
Егер сіз есірткі жасырып жүрген болуы мүмкін адамды байқасаңыз:
- Байланысқа түспеңіз, назар аудартпаңыз.
- Күдіктінің белгілерін есте сақтаңыз немесе тіркеңіз:
- сыртқы келбеті (бойы, жасы, дене бітімі);
- киімі;
- ерекше белгілері;
- қозғалыс бағыты;
- көлігі болса, мемлекеттік нөмірі.
- Дереу 102 нөміріне хабарласыңыз.
- Барлық қолда бар ақпаратты операторға жеткізіңіз.
- Қауіпсіз қашықтықтан бақылаңыз, бірақ араласпаңыз.
Өз бетінше әрекет етудің құқықтық салдары
Заңсыз әрекеттер үшін жауапкершілік қарастырылғанын ұмытпаңыз:
- ҚР ҚК 112-бабы — қорғаныс шегінен асып кету үшін жауапкершілік;
- ҚР ҚК 125–126-баптары — адамды заңсыз ұстау жауапкершілігі;
- ҚР ҚК 296–297-баптары — есірткіге қатысты қылмыстар үшін қылмыстық жауапкершілік.
Қорытынды
Есірткінің заңсыз айналымына қарсы күресте әр азаматтың қырағылығы маңызды. Алайда кез келген жағдайда қауіпсіздік пен заң талаптарын сақтау бірінші орында болуы тиіс.
Күмәнді зат немесе әрекет байқасаңыз — өз бетіңізше әрекет етпей, дер кезінде құқық қорғау органдарына хабар беріңіз.
